Τρία ερωτήματα Περί Τέχνης

Τι διαφοροποιεί ένα έργο τέχνης από ένα απλό δημιούργημα;

Με άλλα λόγια, αν έχουμε δύο πανομοιότυπα δημιουργήματα είναι και τα δύο έργα τέχνης; Ποια είναι τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά που θα κατατάξουν το ένα σαν έργο τέχνης και το άλλο σαν ένα απλό δημιούργημα; Κατά την ταπεινή μου γνώμη, η απάντηση στο πρώτο ερώτημα είναι ότι και τα δύο πανομοιότυπα δημιουργήματα είναι έργα τέχνης, αν μας προκαλούν συναισθήματα και μεταφέρουν ένα μήνυμα, καθολικό ή προσωπικό του καλλιτέχνη, πιθανόν διαφορετικό για τον καθένα, και σαν κριτήριο δεχθούμε τη θεωρία που ορίζει την τέχνη σαν μία γλώσσα επικοινωνίας και διέγερσης συναισθημάτων. Διαφορετικά, αν υιοθετήσουμε τον ορισμό που θέλει την αυθεντικότητα σαν βασικό χαρακτηριστικό ενός έργου τέχνης, θα πρέπει να εντοπίσουμε το πρωτότυπο.

Το δωμάτιο της Μαίρης

Έχω διατυπώσει την άποψη, ότι μπορούμε να προσεγγίσουμε καταστάσεις και γεγονότα μέσα από την εμπειρία των άλλων. Μπορούμε, δηλαδή, να αισθανθούμε τον πόνο, τη χαρά, τη λύπη και να βρεθούμε πολύ κοντά στην εμπειρία που έχει κάποιος άλλος. Με ιδιαίτερη έμφαση στο «προσεγγίσουμε», που δεν σημαίνει υποκαθιστώ, ο βαθμός προσέγγισης είναι διαφορετικός για τον καθένα και εξαρτάται από αρκετούς παράγοντες. Η κουλτούρα, η κληρονομικότητα, η φαντασία, η ανατροφή και το κοινωνικό περιβάλλον, είναι μερικοί από τους παράγοντες που καθορίζουν το βαθμό προσέγγισης.

Η ερμηνεία των γεγονότων

Ένα ποτήρι είναι γεμάτο μέχρι τη μέση. Είναι το ποτήρι μισογεμάτο ή μισοάδειο; Η απάντηση «μισογεμάτο» δηλώνει αισιοδοξία, ενώ το «μισοάδειο» δηλώνει απαισιοδοξία. Το γεγονός είναι, ότι το ποτήρι είναι γεμάτο μέχρι τη μέση. Η ερμηνεία του γεγονότος δηλώνει αισιοδοξία ή απαισιοδοξία. Δεν είναι τα γεγονότα αυτά καθαυτά που μας κάνουν χαρούμενους ή λυπημένους, αλλά η ερμηνεία που δίνουμε σ’ αυτά.

Πρωτοχρονιά 2023

 

Ένα αστέρι γεννιέται

Ο Χριστός γεννήθηκε

Ο κυρά-Δήμητρα γέννησε τον Περικλή

Κάποτε την πρωτοχρονιά του 2023

Χάσαμε το χρόνο

Τον ψάξαμε στις ευχές

Βρέθηκε κρυμμένος στους αιώνες

Κουλουριασμένος να κλαίει

Γιατί δεν πεθαίνει ποτέ

Ένα αστέρι γεννιέται

Αστερόσκονη                                     ΚΑΛΗ ΧΡΟΝΙΑ

Ακούω μουσική, διαβάζω ποίηση

Ο εγκέφαλός μας αρέσκεται στο απλό και το εύληπτο. Όταν ακούμε μουσική που στηρίζεται σε απλές φόρμες η απόλαυση έρχεται αβίαστα. Όσο όμως προχωράμε σε πιο περίπλοκες συνθέσεις, απαιτείται και η συμμετοχή του ακροατή. Αν ο ακροατής είναι εξοικειωμένος, που σημαίνει ότι έχει δαπανήσει χρόνο για ενασχόληση με πιο σύνθετες φόρμες, τότε αποκομίζει πολύ περισσότερα από τον απλό ακροατή. Αν ο ακροατής είναι ο ειδικός που έχει σπουδάσει τη μουσική, τότε η ακρόαση τον απογειώνει. Με μία προϋπόθεση όμως. Η προϋπόθεση είναι, ότι ακούγοντας τη μουσική, θα αποφύγει την ανάλυση. Θα πρέπει να πάψει να σκέφτεται: Εδώ το βιολί ήταν λίγο φάλτσο και πριν λίγο η κιθάρα προπορεύτηκε.

Ο Εγω-εαυτός, ο Χρόνος, και η διαχείριση του Θανάτου

Η σημερινή δημοσίευση, λόγω του μεγέθους της (13 σελίδες με γραμματοσειρά 12 σημείων), δεν μπορεί να χαρακτηρισθεί άρθρο. Πρόκειται για ένα δοκίμιο που το περιεχόμενό του προσδιορίζεται ήδη από τον τίτλο. Τα περιεχόμενά του εμφανίζονται αμέσως παρακάτω. 

Το σώμα, το πνεύμα και η σκέψη. 1

Ο Χρόνος. 3

Η εμφάνιση του εγω-εαυτού. 5

Η αλληλεξάρτηση του εγω-εαυτού και της σκέψης. 5

Η αναβάθμιση της σκέψης σε νοημοσύνη. 7

Η Υπέρβαση του Θανάτου. 10

Παρελθόν, Παρόν, Μέλλον

  Κάποιοι δίνουν βαρύτητα στο Παρελθόν.  Στρέφονται στην Ιστορία, στην Παράδοση, στα περασμένα. Κάποιοι άλλοι ατενίζουν το Μέλλον. Προγραμματίζουν, σχεδιάζουν, αναβάλλουν, περιμένουν. Οι περισσότεροι θέλουν να ζουν στο Τώρα. Να ζουν τη στιγμή. Βέβαια, όλοι οι άνθρωποι δεν βλέπουν μόνο το Παρελθόν, το Παρόν ή το Μέλλον. Ο καθένας μας όμως, έχει την τάση να μοιράζεται ανισόμετρα σε καθένα από αυτά.

Διερωτώμαι μήπως το Τώρα δεν υπάρχει ή ακριβέστερα μήπως δεν είναι τίποτα άλλο παρά μια πολύ μικρή γέφυρα για να περνάμε από το Παρελθόν στο Μέλλον. Σχεδόν ανύπαρκτη. Ίσως υπάρχει μόνο Παρελθόν και Μέλλον. 

Μπορούμε να ταξιδεύουμε σε Παρελθόν και Μέλλον με άλματα, δεν χρειάζεται η γέφυρα. Μας αρέσουν οι Ιστορίες. Μέσα απ’ αυτές, και ανάλογα με τη φαντασία του καθενός, μπορούμε να ταξιδεύουμε στο Παρελθόν και το Μέλλον. Κινηματογράφος, Θέατρο, Βιβλία είναι οχήματα για τέτοιου είδους ταξίδια.